Wet bevorderen samenwerking en rechtmatige zorg ter consultatie neergelegd
29-06-2018
Als onderdeel van het programmaplan Rechtmatige Zorg, waarmee het Ministerie van VWS fouten en fraude in de zorg wil aanpakken, is op 7 juni 2018 het wetsvoorstel 'Wet bevorderen samenwerking en rechtmatige zorg' ter consultatie neergelegd.
Uitwisselen van (bijzondere) persoonsgegevens is essentieel voor een effectievere aanpak van fraude in de zorg. Dit wetsvoorstel schept een kader en biedt grondslagen voor structurele samenwerking in de zorg om gegevensuitwisseling efficiënter te laten plaatsvinden, met als doel fraude in de zorg beter te signaleren en aan te pakken.
Het wetsvoorstel creëert een wettelijke grondslag voor het gebruik van het Waarschuwingsregister Zorg en het Informatieknooppunt Zorgfraude om fraude te bestrijden.
Waarschuwingsregister Zorg
Met dit wetsvoorstel wordt een grondslag gecreëerd voor de (in art. 2.1, eerste lid, van het wetsvoorstel genoemde) instanties - de colleges, Wlz-uitvoerders en zorgverzekeraars - om via een waarschuwingsregister gegevens uit te wisselen over (rechts)personen die daadwerkelijk hebben gefraudeerd. Deze gegevens mogen alleen worden opgenomen indien voornoemde instanties daarvan aangifte hebben gedaan. Dit betekent dat per definitie een rechtmatigheids- of fraudeonderzoek vooraf gaat aan een registratie in het waarschuwingsregister.
Onbewuste of niet-opzettelijke fouten met declaraties worden niet geregistreerd, omdat een registratie voor betrokkenen een aanzienlijke inbreuk op de privacy meebrengt. Doel van het register is het versterken van de rechtmatige en doelmatige uitvoering van de verschillende zorgwetten en daarmee het voorkomen of vroegtijdig signaleren en bestrijden van fraude.
Informatieknooppunt zorgfraude (IKZ)
Het IKZ is sinds 1 november 2016 als samenwerkingsverband in het leven geroepen en heeft een coördinerende en waarborgende rol als het gaat om het signaleren, aanvullen en doorsturen van (persoons)gegevens bij de opsporing van fraude in de zorg. Voor de (in artikel 2.2, eerste lid, genoemde) instanties - het CIZ, gemeenten, de FIOD, de IGJ, de Inspectie SZW, de Belastingdienst, de SVB, Wlz-uitvoerders, de NZa en zorgverzekeraars - wordt een grondslag gecreëerd om bij signalen van fraude in de zorg (bijzondere categorieën van) persoonsgegevens te verstrekken aan het IKZ en voor het IKZ om de signalen na verwerking te sturen naar een of meerdere van deze instanties.
Waarborgen
Gegevensuitwisseling heeft verregaande gevolgen voor betrokkenen, daarom worden alleen die gegevens uitgewisseld die noodzakelijk zijn voor bestrijding van fraude in de zorg. Daarnaast zal bij of krachtens Amvb zorgvuldig worden uitgewerkt welke gegevens van welke instanties hieronder vallen.
Internetconsultatie
Via een internetconsultatie kan tot 5 juli 2018 op alle onderdelen van het conceptvoorstel worden gereageerd. Tot op het moment van schrijven van deze Legal Update is onder andere aangevoerd dat het begrip fraude niet wettelijk is gedefinieerd en wordt kritisch ingegaan op de inhoud van art. 2.2 van het wetsvoorstel omdat gegevensuitwisseling daar niet beperkt is tot fraudegevallen. Eveneens wordt aangevoerd dat het verstandig is om de wettelijke mogelijkheden uit te breiden om een PGB te kunnen weigeren. Daarnaast wordt in twijfel getrokken of het wetsvoorstel bijdraagt aan het voorkomen van (te) hoge zorgkosten nu de vastgestelde fraudebedragen zeer gering zijn in verhouding tot de totale omvang. Of de wetgever gevolg zal geven aan deze kanttekeningen zullen wij na sluiting van de consultatie vernemen.
Dit is een Legal Update van de praktijkgroep Zorg & Sociaal domein.
