Fout in nieuwe Wet Kansspelen op Afstand lost matchfixing-probleem toch niet op

In onze Legal Update van 14 oktober 2020 schreven wij al over de nieuwe wet Kansspelen op Afstand.
Er bestonden hooggespannen verwachtingen, vooral onder de diverse sportbonden, om met deze wet meer invloed en controle te kunnen uitoefenen op matchfixing. Matchfixing is een steeds breder voorkomend probleem, ook binnen de Nederlandse sportwereld. Zo werd recent bekend dat basketballers van eredivisieclub Aris uit Leeuwarden worden verdacht van het opzettelijk verliezen van vier wedstrijden in het voorjaar van 2019. Het vermoeden is dat ze samenwerkten met Koreaanse gokkers, die tienduizenden euro's op de wedstrijden hadden ingezet. Het onderzoek hiernaar loopt nog bij het Instituut voor Sportrechtspraak (ISR), maar het ISR heeft aangegeven op dit moment de middelen te missen om het onderzoek voort te kunnen zetten.

Op 19 februari 2019 nam de Eerste Kamer het wetsvoorstel Kansspelen op afstand ('Koa') aan. Hoewel oorspronkelijk beoogd werd om de wet per 1 januari 2021 in te laten gaan, is de wet uiteindelijk pas per
1 april jl. in werking getreden. Recent werd duidelijk dat er sprake is van een weeffout in de nieuwe wet.
De bedoeling was om er met deze wet voor te kunnen zorgen dat signalen van matchfixing met sportbonden gedeeld zouden worden, zodat deze zouden kunnen ingrijpen. Kennelijk is bij de totstandkoming van deze wet echter over het hoofd gezien dat de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) bepaalt dat alles wat (mogelijk) met witwassen verband kan houden, moet worden gemeld aan de Financial Intelligence Unit (FIU). Nu er bij matchfixing vaak crimineel geld wordt ingezet, met als mogelijk doel om dat geld wit te wassen, valt elk signaal van een mogelijke matchfixing daardoor onder de Wwft. De meldplicht waar de bonden dus op hoopten met deze nieuwe wet, lijkt daardoor een wassen neus te zijn. Meldingen en/of signalen waarbij sprake is van voorgenomen of verrichte ongebruikelijke transacties als bedoeld in artikel 16 van de Wwft moeten hierdoor worden gemeld bij de FIU. De FIU ontvangt circa honderdduizenden meldingen per jaar en heeft bij het NOC*NSF aangegeven dat matchfixing bij haar werkzaamheden waarschijnlijk niet de allerhoogste prioriteit zal krijgen. Daar komt bij dat er wel een geheimhoudingsverplichting rust op alle informatie die de FIU ontvangt. Hierdoor wordt het doel van de wet, het verbeteren van de informatiepositie van de sport zodat de sport tuchtrechtelijke maatregelen kan nemen, ondermijnd. Dit leidt volgens sportkoepel NOC*NSF tot een gevaar voor de veiligheid en betrouwbaarheid van de gehele sport.

Sportkoepel NOC*NSF, de voetbalbond KNVB en tennisbond KNLTB hebben nu in een brandbrief aan de politiek gevraagd om snel met aangepaste regelgeving te komen om het groeiende probleem van matchfixing aan te pakken. Het ministerie van Justitie en Veiligheid stelt in een reactie dat de nieuwe wet juist een "grote stap in de goede richting is". De SP en CU hebben om opheldering gevraagd aan de minister van Justitie.

Wij houden u op de hoogte van deze ontwikkelingen.

Dit is een Legal Update van Petra klein Gunnewiek.

Download als pdf