Sinds 1 januari 2020 geldt een nieuwe 'Governancecode woningcorporaties' waarin opnieuw het kader is vastgelegd voor goed bestuur en toezicht bij woningcorporaties. Deze Governancecode is een herziening van de in 2015 opgestelde Governancecode. De 5 principes uit de Governancecode zijn niet in grote mate gewijzigd omdat de principes en bepalingen uit de code uit 2015 volgens de Vereniging van Woningcorporaties Aedes (Aedes), de Vereniging van Toezichthouders in Woningcorporaties (VTW) en haar belangrijkste belanghouders in de basis nog steeds voldoen. In de herziene code zijn onder andere aanbevelingen meegenomen uit de Corporate Governancecode, een aantal governance-onderzoeken en governance-ontwikkelingen en de (beschikbare) uitkomsten van de evaluatie van de Woningwet.
Belangrijke wijzigingen
In de nieuwe Governancecode is expliciet opgenomen dat de principes en bepalingen van de code doorwerken in de hele corporatie en dat de daarin opgenomen normen ook gelden voor medewerkers. Daarnaast is de visitatieplicht uit de nieuwe Governancecode gehaald, omdat het visitatiestelsel sinds 1 juli 2015 een wettelijke verankering in de Woningwet heeft gekregen. Een overzicht van de wijzigingen is te vinden in dit overzicht.
Naleving van de Governancecode
Voor de leden van Aedes en voor corporaties waar leden van de VTW toezicht houden is het verplicht om de code na te leven. Andere woningcorporaties kunnen er voor kiezen om de Governancecode toe te passen. Corporaties die de Governancecode volgen moeten in het jaarverslag over boekjaar 2020 aangegeven op welke manier de corporatie de nieuwe code heeft ingevoerd.
Voor de meeste bepalingen uit de Governancecode geldt dat deze verplicht moeten worden toegepast en dat hier niet van mag worden afgeweken, maar voor sommige bepalingen geldt dat corporaties daarvan kunnen afwijken als dit volgens de betreffende corporatie tot een beter resultaat leidt. In dat geval moet de corporatie inzichtelijk onderbouwen en actief verantwoorden waarom zij van de Governancecode afwijkt. De bepalingen in de Governancecode waarvan corporaties niet mogen afwijken zijn dikgedrukt opgenomen in de Governancecode.
Handhaving en naleving
Voor het handhaven van de regels uit de Governancecode hebben Aedes en VTW samen een Commissie Governancecode Woningcorporaties ingesteld die dwingend advies uitbrengt over vragen en klachten die worden voorgelegd. Ook bij twijfel of danwel hoe in een specifieke situatie van een bepaling uit de Governancecode mag worden afgeweken, kan een corporatie zich wenden tot deze commissie.
Dit is een Legal Update van Mariël Vrielink en Roos Janssen.
